Procesvoeringsstrategieen in Suriname
Paramaribo .– Als de Franse filosoof Jean Paul Sartre nog in leven zou zijn zou die de Surinaamse mentaliteit kenschetsen als inconsequent en getuigend van karakterloosheid. Als argument zou hij opgeven de pretentie die Surinamers doorgaans hebben als het hun burgerrechten betreft terwijl velen onder hen gelijk blinde mollen achter Desi Bouterse aansjokken en wel met dezelfde logica als die van de Europese rechts-extremisten die de Jodenvervolging bagatelliseren. Zij doen het echter met de desastreuze liquidatie van acht december 1982. Ten aanzien van de vervolging van de daders zijn de meningen zeer verdeeld. De één is van oordeel dat er zand over deze oude kwestie moet komen terwijl een andere op haar beurt dreigt met sinistere acties als één van oud militairen, met name Bouterse zou kunnen worden berecht. Over de wijze van procesvoering schijnt men ook met een knip en klaar oordeel paraat te zijn. Zo zijn er opportunisten die niet willen dat de militaire krijgsraad zich met deze zaak inlaat, ondanks het feit dat er ten tijde van het regime van Bouterse geen sprake was van een door burgers gekozen regering maar één die hen werd opgelegd via de weg van de a-democratie, d.w.z. een militair overwicht. Vanwaar plotseling een civiele rechtbank?
De ex-ministers Harvey Naarendorp (1982-1984), Badresein Sital (1981-1983) en John Hardjoprajitno (1982-1983), die aangeklaagd zijn wegens vermoedelijke betrokkenheid bij de Decembermoorden, komen voor de gewone rechter. Vandaar dat recentelijk hun zaak niet is afgeroepen door auditeur-militair John Mohamedamin, toen deze strafzaak aanving bij de Krijgsraad. Dat zei de woordvoerster van het Decembermoordenstrafproces, mr Marjorie Sanches, gisteren op vragen van journalisten. “Zij zullen niet voor de Krijgsraad voorgaan.
Ze zullen worden gedagvaard voor de kantonrechter.” Ook de zaken tegen de ex-militair Edgar Ritfeld en voormalig directeur van het Planbureau, Winston Caldeira, zijn niet afgeroepen. Caldeira en Ritfeld hadden bezwaar aangetekend tegen hun dagvaarding en later een wrakingsprocedure ingesteld tegen het in opspraak geraakte Krijgsraadslid Dhanoesdharie Nankoesing. Nankoesing werd gewraakt, omdat hij zitting had in de raadkamer die de bezwaarschriften zou behandelen. De wrakingsverzoeken worden nog behandeld door het Hof van Justitie en de Krijgsraad zal zich eventueel nog over de bezwaarschriften buigen, mocht het Hof de wraking afwijzen. Echter is nu al duidelijk dat Nankoesing niet is ingedeeld om zitting te hebben in de twee kamers van de Krijgsraad die dit strafproces behandelen.
Nankoesing kwam onlangs in opspraak, nadat in het Nederlandse Obsession Magazine van hem een foto werd gepubliceerd waarbij hij met een geweer op schoot, een verhoor afneemt van de zwaar gewonde couppleger sergeant Wilfred Hawker. Hawker werd later door een krijgsraad te velde ter dood veroordeeld en geëxecuteerd. Op basis van het Wetboek van Militair Strafrecht is de Krijgsraad onbevoegd zaken tegen ministers, onderministers en parlementariërs te behandelen. Wanneer de ex-ministers voor de gewone rechter worden gedagvaard, is nog onduidelijk. Ook is nog onduidelijk of ze als gewezen ambtsdragers op basis van Artikel 140 van de Grondwet die berechting van politieke ambtsdragers regelt, eerst in staat van beschuldiging gesteld moeten worden door De Nationale Assemblee en pas daarna bij het Hof van Justitie worden voorgebracht.



