Over Michiel van Kempens ijver voor de Surinaamse literatuur
Een Surinamer die het in Nederland in zijn hoofd haalt Nederlandse taal en letterkunde te studeren en daarop aansluitend een hele studie te wijden aan de Nederlandse letteren in al haar facetten en perspectieven, verder ook nog essays en besprekingen zou schrijven over klassiekers als; Marsman, Nescio, Roland Holst, Aart van de Leeuw, Vestdijk, Slauerhoff, etc. zou in Nederland als volgt respons krijgen:
Vanuit het proletarische kamp zou er opklinken: ‘What who the fuck is this man. Vast geen Hollander. Waarom schrijft hij geen boeken over zijn eigen rimboe en zijn soortgenoten.’. Vanuit het zogeheten intellectuele kamp zou men betrokkene op een subtiele manier negeren en doodzwijgen en hem/haar in het gunstigste geval bejegen vanuit een gevoel van meewarigheid. Hem/haar een opvallende plaats toebedelen in de maatschappij: ‘Ho maar!’.
Deze negatie hoefde de Brabander, Michiel van Kempen niet te overkomen toen hij ergens in de jaren tachtig ter ontsnapping aan de verplichte participatie in een familiaal varkensbedrijf te Brabant, Suriname verkoos om er zijn lingustische wetenswaardigheden in alle lengte- en breedtegraden te doen gedijen. Van Kempen voelde al op de zanderige bodem van de luchthaven Zanderij de imaginaire rode loper onder zijn gerecyclede boerenklompen. Hij werd onthaald met trompet- en Kaseko geschal en kreeg haast op alle type scholen in Suriname baantjes aangeboden als taalguru. Zelfs het wetenschappelijk bureau van het Ministerie van Onderwijs en Volksontwikkeling rook in van Kempen een taalredder.
Van Kempen had al gepland dat hij van het tot nog toe braakliggend literaire moeras van Suriname zijn levenswerk zou maken en overnachtte zelfs in het Surinaamse archief bureau. De engste kakkerlakken werden er zijn trouwste huis- en bondgenoten. Na voltooiing van het ene werk volgde de andere. Hij besprak alles en een ieder, zelfs de kruidenier die zijn koopwaar in de ogen van Van Kempen in een vrij literaire/poetische stijl had aangeprezen. Zijn populariteit deed op een gegeven moment zelfs de triomfantelijke blik in de ogen van het standbeeld van Kwakoe, waarin de Surinaamse geschiedenis zich een vrijheidstrijder heeft vergist, verdoezelen.
Een ieder was het er onverdeeld over eens dat tegenover Van Kempens essay `De Surinaamse literatuur (1970 – 1985)’, gepubliceerd in Suriname en gestoken in bijna hetzelfde sobere jasje als dat waarin de Surinaamse president zich vertoont, alle andere soortgelijke publicaties qua diepgang, analyse en afwerking kwamen te verbleken. Hij heeft in dit werk opeengehoopt wat er zelfs aan vingeroefeningen binnen de Surinaamse literatuur bedacht en uitgeprobeerd is.
Verder neemt hij al degenen die zich, zoals ondergetekende, niet het allerbeste hebben laten ontvallen over de door hem herontdekte Surinaamse literatuur, genadeloos onder vuur. Men zou bijna kunnen denken dat Van Kempen dit alles gedaan heeft om middels bestrijding van alle pestilente ideeen en initiatieven, die hij persoonlijk als schadelijk interpreteert voor een volwaardige ontwikkeling van de Surinaamse literatuur, mensen die als ‘verraders’ z’n gezichtsveld binnenhuppelen, eruit te knuppelen (lees van hem: ‘Een knuppel in het doksenhok’).
Eigenlijk is dit best erg hypocriet omdat Van Kempen zich in Suriname een haast patriottisch gezindte fanatiekeling betoonde, terwijl hij na aankomst in Nederland de Surinaamse instellingen alwaar hij de ‘gowweldige man’ mocht uithangen, in de Nederlandse periodiek: BOEKBLAD afkraakte en door het slijk haalde. Zijn motto was: ‘De mensen zouden er dom, onderontwikkeld zijn en gewoon niets begrijpen en snappen. Ze liepen overal op achter!!’.
Deze actie resulteerde in een essay over Surinaamse scribenten en schreeuwlelijke dichters waarin de curricula vitae veel omvangrijker zijn dan de gekleurde en tendentieuze analyses van de werken van de auteurs; verder het maandblad De Gids dat bol staat van alles wat gefrankeerd was ingezonden; in een gefiltreerde en van weinig inspiratie getuigende bloemlezing van werken van auteurs, die kennelijk allen in een panische discretie zijn benaderd en tenslotte in een fotografisch essay, waarmee Van Kempen dezelfde weg inslaat als Henk van der Meyden van de Prive-bijlage van Neerlands gezondverstandblad, De Telegraaf.
Deze samensteller pretendeerde tien Surinaamse auteurs met een uitzonderlijke kwaliteit (wow!) die overigens buiten de grenzen van Suriname zouden wonen, te hebben geportretteerd. Echter bleek dat de meeste auteurs gewoon braaf in het meerjaren circuit van de gemeentelijke sociale dienst zaten en als tijdverdrijf hun collega’s boycotten wanneer ze voor een gezamenlijk optreden ergens in den lande worden uitgenodigd. Bijgevolg klopt het grensverhaal van Van Kernpen voor geen Surinaamse millimeter. En wat de literaire kwaliteit van zijn voortbrengsel betreft het volgende: Het feit dat tijdens de doopplechtigheid ervan een enkele Nederlandse literaire criticus van enig formaat deze publicatie met dezelfde smaakvolle complimenten overlaadde als die waarmee de doorsnee ignorante Nederlander, met zijn geile tong klakkend, over de vaak ranzige etenswaren van allochtone afhaalcentra oordeelt, doet niets af aan de lammenadige kwaliteit van deze publicatie.
Van Kempen grootheidswaan werd vanuit Suriname steeds gevoed door hem bijvoorbeeld te lauweren met prestigieuze literaire prijzen, waaronder de Rahman-Khanprijs, een evenknie van de Nederlandse PC-Hoofdprijs. Met zijn verzamelde geschiedschrijving in maar liefst vijf delen, waarvan er 1 in Breda in een handelseditie is uitgebracht, heeft van Kempen zich de graad van doctor op de hals gehaald. Hij heeft zich in deze studie opgeworpen als de vertolker van de gevoelens van de altijd maar goedbedoelende- en sentimentele-, doch met ressentiment behepte Surinaamse schrijvers, waardoor hij teveel de indruk maakt hooglijk geintrigeerd te zijn door het geval ‘Surinamers kunne ook oewwel skrijve’ dan door het literaire proces zelf.
Met dit proefschrift dat overal iets van weg heeft behalve van een wetenschappelijke-, op de lingustiek gegrondveste studie, prononceert Van Kempen de totale breuk tussen zijn eigen intellectuele ontwikkeling en de fundamentele driften van de steeds naar geldingsdrang snakkende Surinaamse schrijvers, die een niet aflatende dwang hebben voor het voetlicht te willen staan, ook al hebben ze niets voor te dragen.
Tegen Michiel van Kempen, inmiddels verworden tot hoogleraar in de Caribische letteren aan de Faculteit der Geesteswetenschappen van de Vrije Universiteit te Amsterdam, loopt er een privaatrechtelijke procedure, inhoudende dat zijn in voornoemde alinea vermelde uitgave van diens proefschrift, uit de handelsroulatie en uit het bibliotheekwezen in en buiten Nederland moet worden verwijderd omdat deze auteur zijn rivalen erin zeer persoonlijk heeft beschimpt.
Deze laatste kan niet gedekt worden door het herontdekte fenomeen dat in Nederland: ‘vrijheid van meningsuiting’ heet.
Rabin Gangadin




Michiel van Kempen (1957) is per 1 september 2006 benoemd tot bijzonder hoogleraar West-Indische letteren aan de Universiteit van Amsterdam. De Vu heeft geen faculteit Geesteswetenschappen
U heeft gelijk!
Toch valt de leerstoel van Van Kempen onder de faculteit der geesteswetenschappen niet onder die van neerlandistiek/taalwetenschappen.
zo wat interessant zeg
Dr. Michiel van Kempen – Nieuws en Agenda – Universiteit van …Dr. Michiel van Kempen is benoemd tot bijzonder hoogleraar West-Indische letteren aan de Faculteit der Geesteswetenschappen.
http://www.uva.nl/…/objectid=EE6C2A3F-83A4-488D-8E2FE6040935A451/templateid=B99AFAB6-BCCD-4158-BDA50487BE4D884B – 22k – In cache – Gelijkwaardige pagina’s
wow. In een adem gelezen, alsof het ook in een adem is geschreven. (zeer boeiende schrijf stijl)
Vond het een zeer informatief stuk.
Michiel van Kempen ik zal het een beetje in de gaten houden.
sorry, was de link vergeten.
http://www.loservanhetjaar.nl dus. Bye