Planet of the Apes


Iedere keer als Tim Burton een nieuwe film maakt, is er reden voor een feestje. Zijn films vallen op door hun visuele stijl, door een sterke soundtrack en door Burton’s ongeëvenaarde oog voor details. Nu zijn er wel meer regisseurs die bekend staan om hun visuele krachtpatserij, toch is Burton een klasse apart. Bij hem staan namelijk het verhaal en de personages centraal en bovendien heeft Burton een bijzonder soort humor. “Planet of the Apes” is op dit alles geen uitzondering.
Het jaar is 2029, de nabije toekomst. Een vreemde atmosferische storing nadert het ruimtestation Oberon. Aan boord van dit station worden chimpansees getraind om eenvoudige taken uit te voeren – en het is een chimpansee die als eerste op de storing wordt afgestuurd. De aap raakt uit koers en astronaut Leo Davidson (Wahlberg) besluit het dier persoonlijk terug te halen. Leo stapt in zijn ruimtesonde, vliegt richting het aapje, maar komt terecht in de storing. De elektronica in het schip slaat volledig op tilt en na een wilde rit stort Leo neer op een onbekende planeet.

Die vreemde, onherbergzame planeet wordt beheerst door apen. Mensen zijn hun slaven. Leo wordt al snel gevangen genomen om slavenarbeid te verrichten. Hij heeft natuurlijk slechts één doel voor ogen: ontsnappen. Hij krijgt hulp van enkele andere mensen en van de sympathieke aap Ari (Bonham Carter). Zij is tegen de slavernij, omdat zij erkent dat mensen intelligente dieren zijn. Hun ontsnappingstocht blijkt geen gemakkelijke, want de wrede apengeneraal Thade (Roth) en zijn voornaamste krijger Attar (Clarke Duncan) zitten hen op de hielen.

Tijdens de ‘opening credits’, iets wat je vandaag de dag nog maar bitter weinig tegenkomt, wordt al snel duidelijk dat “Planet of the Apes” geen zachtaardige film is. Langzaam trekt het legerkostuum van een aap aan de camera voorbij. Daarop staan veel afbeeldingen van vuur, gruwelijke wapens en angstaanjagende apengezichten. De rauwe muziek van Danny Elfman, vaste componist van Burton, voorspelt nog meer onheil. Elfman’s score, die niet meer ophoudt totdat, twee uur later, de laatste credits van het scherm rollen, zit boordevol agressief getrommel en lage brommende klanken. Er kan geen twijfel over bestaan: deze apen zijn meedogenloze, primitieve barbaren.

Dankzij de make-up van Rick Baker – liefhebber van apen, getuige zijn werk aan “Mighty Joe Young”, “Gorillas in the Mist” en “Harry and the Hendersons” – zijn de apen uiterst realistisch, om niet te zeggen ‘gewoon echt’. De special effects van, onder andere, Industrial Light & Magic zijn van top niveau. ILM recreëerde eerder dit jaar de massale aanval op “Pearl Harbor”. Het lijkt onvermijdelijk dat zij voor één van deze twee prestaties een Oscar gaan winnen. En dan mag de Academy er ook alvast eentje klaarzetten voor Baker.

De acteurs leveren ook sterke prestaties. Geholpen door de make-up, zet Tim Roth een angstwekkende apengeneraal neer. Thade is één van de gemeenste personages die ik dit jaar op het witte doek ben tegengekomen. De immer schone Helena Bonham Carter is zelfs in apenkostuum een pareltje. De reus uit “The Green Mile” Michael Clarke Duncan is een overtuigende krijger. En Mark Wahlberg speelt moeiteloos de astronaut die toch zo graag weer naar huis wil. Hoewel de personages niet echt worden uitgediept, zetten de acteurs stuk voor stuk aannemelijke personages neer. Voor de liefhebbers is er ook nog een cameo weggelegd voor veteraan Charlton Heston, die een hoofdrol speelde in de originele “Planet of the Apes” uit 1968.

Het script is dan, helaas, van minder hoog niveau. Stond de originele “Planet of the Apes” stijf van de politieke dialogen, deze nieuwe versie door Burton is in de eerste plaats een actiefilm. Wie het origineel uit 1968 wist te waarderen vanwege het politieke tintje, zal de nieuwe versie te simplistisch vinden. Immers, astronaut Leo stort neer op een vreemde planeet en moet vervolgende zo snel mogelijk weer d’r vanaf. En juist daar wringt deze film een beetje. De film gaat te snel! De film mist emotionele diepgang als gevolg van een gebrek aan politieke ondertoon. Burton laat dan ook nog een mogelijke lovestory links liggen en zelfs de krachtigste boodschap van deze film, mensen behandelen dieren slecht, is nauwelijks op te merken.

Een andere minpunt is het einde. Dit komt, wel zo toevallig, plots uit de lucht vallen. Natuurlijk kan ik het einde niet verklappen, maar Burton eindigt naar mijn smaak op een heel verkeerd moment. Eigenlijk stopt hij midden in een scène. Was de film nu één minuut kort of langer, dan was dat voor mijn gevoel een beter slot geweest. De locatie waar de slotscène zich afspeelt, is dan wel weer heel grappig gekozen.

Deze minpuntjes opzij gezet, is dit een zeer vermakelijke film. Voor een film die niet meer te vertellen heeft dan ‘een astronaut probeert zo snel mogelijk van een planeet af te komen’ is “Planet of the Apes” toch nog behoorlijk spannend. Gaan ze het halen? Wie wel en wie niet? Fans van Burton weten dat in zijn films alles mogelijk is!

Een vergelijking met de film uit 1968, daar waag ik mij niet aan. Niet alleen ken ik die oude film niet goed genoeg om een vergelijking te kunnen maken, het is bovendien een film voor een andere generatie. Dat is de “Planet of the Apes” voor je pa en ma. Nu in de bioscoop draait Burton’s versie voor de jeugd van vandaag. Daar komt nog bij dat Burton niet zo zeer een ‘re-make’ als wel een ‘re-imagining’ heeft gemaakt. Hij heeft het boek van Pierre Boulle nog eens goed doorgelezen en er volgens zijn eigen draai aangegeven.

“Planet of the Apes” van Tim Burton kent een aantal kleine minpuntjes, maar die doen nauwelijks afbreuk aan de film. Het is een harde film. Een wilde, barbaarse rit door de jungle. Een visuele en muzikale tour de force van het duo Burton en Elfman, zoals elk van hun films dat is. Het ziet er prachtig uit. Het klinkt fantastisch. Simpel gezegd: Tim Burton Rules the Planet.

Reacties

Schrijf een reactie

Login/Register access is temporary disabled