Recensie: Kala Ramnath


Het schrijven over een Indiase artiest mag ooit in het verleden hebben mogen behoren tot de uiting van de oppervlakkige, impulsieve reactie van de meest argeloze, verwende Westerlingen, tegenwoordig zitten dezelfde Westerlingen en verwesterden haast met een haast Oosterse devotie naar de muzikale expressies van dezelfde artiesten te luisteren alsof ze Jezus opnieuw hebben zien nederdalen.

Het is mij een eer door de redactie van Indian Feelings gevraagd te zijn geweest een recensie te wijden aan het muzikale optreden van de Indiase Kala Ramnath, die volgens mijn persoonlijke inschatting de Oostenrijkse klassieker, Niccoló Paganini qua speeltechniek en speelvariaties, van zeer dichtbij heeft weten te naderen.

Op mijn vraag aan deze violiste of zij ooit geprobeerd heeft stukken van deze klassieker te bespelen antwoordde zij zeer kordaat over betrokkene nooit te hebben gehoord. Gelet op het feit dat zij oorspronkelijk afkomstig is uit een zeer well-educated muzikale familie, terwijl ze daarnaast het allerhoogste in de musicologie heeft weten te bereiken wat te bereiken viel, is het haast ondenkbaar dat zij in haar studie nooit over Niccoló Paganini kan hebben gehoord.

In de bedompte zaal van de even bedompte straat in de binnenstad van Utrecht alwaar het Cultureel Centrum Rasa gesitueerd is,  gaf Kala Ramnath op zondag 23 april haar optreden onder begeleiding van een tabla-bespeler en een bespeelster van de tampura. Deze laatste zat er in de ogen van de argeloze toeschouwer bij zonder mededinging. Het zachte strelen over een paar snaartjes produceerde een garf cimbalen die de ruimte moest blijven vullen. Aan het einde van het optreden kreeg ik als commentaar op de bijdrage van deze laatste te horen dat die vrij was op basis van een akkoord te doen waar die zelf zin in had. Als het maar, al dan niet hinderlijk bleef galmen door de muziekstukken heen.

Karakteristiek bij dit optreden was het samenspel tussen de violiste en de tabla-speler.
De violiste was in haar optreden, in tegenstelling tot de vroegere Paganini, een
instrumentalist die er devoot bij ging zitten op het podium en de viool ogenschijnlijk ook nog een keer onbeholpen vasthield. Paganini hupte erbij als een garnaal dat zich een kreeft waande. Kala Ramnath zat er letterlijk bij als een huishoudster die op een bevelende vervolgopdracht van haar meesteres zat te wachten.

De eenvoud van Kala Ramnath plaatst je op het verkeerde been indien de eerste tonen onder haar rappe vingertoppen sneuvelen en vervolgens reïncarneren in een vurige, melodische, en ritmische vondst. Zij heeft een uiterst geniaal constructief vermogen en een uiterst vitale, spontane en overvloedige muzikaliteit. Haar spel kent een evenwichtig temperament dat ook nog donkere ogenblikken en momenten van een haast mystieke vervoering teweeg brengt. Deze factoren werken samen tot het ontstaan van een even rijke- als gave kunst.

Haar vitaliteit, de robuuste, soms humoristische stijl, de stimulerende opgewektheid dragen duidelijk de sporen van het melodische, dat in contrapuntschee, ritmische fijnheden en vondsten tot uitdrukking komt.

Kala RamnathHaar muziek heeft ook elegische accenten: zij kent de betovering der weemoed en is hier en daar vervuld van een geheimzinnig-plechtige klank. Slechts het eigenlijk pathetische, het hypersensitieve valt buiten de horizon van haar wereld, waarin vitaliteit de toon aangeeft.  Haar ietwat theatraal, maar grandseigneure pathos, haar romantische overdrijvende gevoeligheid, haar hartstochtelijke of larmoyante extases bewijzen haar gave als uitzonderlijke toondichteres. Haar rijke en verheven stijl vertolkt de sfeer van haar idyllische vroomheid en een innige levensblijheid. De dichterlijkheid en innerlijke zuiverheid van haar muzikale rijkdom doen de adellijke zwier van haar edele melodie weerspiegelen in een ethisch pathos en nobele verhevenheid.

Als de show afloopt verplaats ik mij met een trage tred langs de lange tafels waar o.a. cd’s van Kala Ramnath op uitgestald liggen. Een kenner brengt mij in de war met de mededeling dat de composities van ene L. Shankar, die op wereldniveau furore zou hebben gemaakt met het vioolinstrument, eveneens een virtuoos zou zijn. Op dat moment dacht ik aan een ooit in de jaren zeventig gepubliceerd werk, onder de titel: ‘Een wereld van duizenden kunstenaars ‘, van een zekere Prof. Dr. Praag, waarin de auteur uiteenzette hoe moeilijk het kan zijn een verantwoorde keus te maken als de ene kunstenaar op z’n minst een voortzetting is van de andere. Met een opgetrokken kraag, de melodie van Ramnath kakofonisch nafluitend koerste ik naar huis om vervolgens mijn bevindingen en smaak op deze wijze aan het maagdelijke papier toe te vertrouwen.

Kala Ramnath strijkt met een adellijke zwier en een nobele verhevenheid.

Rabin Gangadin

Reacties
  1. Gast
    mei 4, 2006 om 4:07 pm

    Hoi, Vorig jaar heeft mijn Guru, Tabla speler Sandip Bhattacharya samen met Kala Ramnath op getreden in Amsterdam. Ik mocht er erbij zijn en heb met Kala Ramnath gesproken en mocht zelfs foto van de optreden maken. Ze is een heel aardige dame en ze speelt fantastich Viool. Als waardering geef ik haar een 8,5
    OP het gebied van klassiek muziek is ze een van de grote vioolspeelsters.

    groetjes,

    Krish Soekhoe

  2. Gast
    mei 21, 2006 om 4:20 pm
    Ramcharan

    🙂 Ik krijg ook les van hem. :p

    Hij is de best

Schrijf een reactie

Login/Register access is temporary disabled