Handelsverdrag China en buurlanden – NRC


Waar China en de VS hun economieën steeds meer los proberen te koppelen, raken China en zijn buurlanden juist steeds sterker met elkaar verweven. Die verwevenheid heeft zondag een grote sprong voorwaarts gemaakt door de ondertekening van het Regional Comprehensive Economic Partnerschip (RCEP). Dat is een nieuwe vrijhandelsovereenkomst die bijna een derde van de wereldbevolking en bij elkaar opgeteld goed is voor ongeveer 30 procent van ’s werelds bruto binnenlands product. Dat maakt het in potentie de grootste vrijhandelsovereenkomst ter wereld.

China tekende de overeenkomst met Japan, Zuid-Korea, Australië, Nieuw-Zeeland en de tien landen van de ASEAN, een samenwerkingsverband van Zuidoost-Aziatische landen. De Verenigde Staten en India staan bij dit verdrag als buitenstaanders aan de kant.


Lees ook: de rest van Azië kan profiteren van de handelsoorlog

De RCEP is erop gericht de onderlinge importheffingen geleidelijk aan te verminderen, om investeringen te stimuleren en om het transport van goederen door de regio te versoepelen. Voor China is het verdrag ook een kans om als dominante partij de principes en normen te bepalen waarop handel en investeringen in de regio plaatsvinden, ook waar het bijvoorbeeld arbeidsomstandigheden en milieunormen betreft.

De onderhandelingen over RCEP begonnen al in 2012. Dat was toen vooral in reactie op het plan van de toenmalige Amerikaanse president Barack Obama om zelf een vrijhandelsovereenkomst te sluiten met landen in Oost- en Zuidoost-Azië en rondom de Stille Oceaan.

Onderhandelingen sinds 2012

Die overeenkomst, het Trans Pacific Partnership (TPP), vormde een belangrijk onderdeel van Obama’s strategie voor een zogeheten pivot to Asia:, een draai naar meer focus op Azië. Obama zag namelijk in dat de grootste geopolitieke uitdaging voor de VS ook toen al niet langer gevormd werd door het Midden-Oosten of door Rusland, maar door een opkomend China. Zijn nieuwe strategie was erop gericht om niet alleen militair, maar ook economisch tegenwicht te kunnen bieden aan een steeds dominanter China in de regio.


Lees ook: hoe groot is de Chinese macht nou werkelijk

Toch kwam het TPP er uiteindelijk nooit. Obama’s opvolger Donald Trump trok er in 2017 de stekker uit. Het TPP verdween niet helemaal, maar ging in afgezwakte vorm door onder de naam CPTPP. Dat verdrag is noch door de Verenigde Staten noch door China ondertekend, maar wel door onder meer Japan, Australië en Nieuw-Zeeland.

Voor China voelde Obama’s draai naar Azië als een bedreiging. Het was een reden te meer om de banden met de landen in de regio verder te versterken, en daarom begonnen in 2012 de onderhandelingen over wat nu de RCEP is. Die onderhandelingen verliepen moeizaam, ook omdat de landen onderling sterk verschillen in economische ontwikkeling en politieke allianties.

Voortbouwen op verdragen

India zou oorspronkelijk ook meedoen, maar stapte vorig jaar uit de onderhandelingen. Dat was niet zozeer om politieke, maar vooral om economische redenen. India was bang dat het land te zwak was om internationale economische concurrentie in een vrijhandelsomgeving aan te kunnen en dat het overspoeld zou worden met goedkope producten uit het buitenland. De Verenigde Staten zaten nooit aan de onderhandelingstafel.

RCEP bouwt voort op al bestaande verdragen tussen verschillende landen in de regio. Als het verdrag inderdaad de economische integratie en een bepaalde mate van standaardisering binnen de regio versnelt, dan maakt de overeenkomst het ook aantrekkelijker voor multinationals om delen van hun productieketen naar landen in de regio te verplaatsen. Denk daarbij bijvoorbeeld aan Japanse autobedrijven die dan onderdelen kunnen laten produceren in andere landen in de regio, voor gebruik in hun fabrieken in China.

Dat voordeel geldt niet alleen voor het aantrekken van ‘traditionele’ Westerse en Japanse bedrijven met afzetmarkten in de regio, maar zeker ook voor Chinese bedrijven die hun productie steeds meer outsourcen naar lagelonenlanden als Vietnam, Myanmar en Cambodja. Die landen zijn lid van de ASEAN.

Met RCEP verwezenlijken de deelnemers nu ironisch genoeg een oud ideaal van voormalig president Obama. Het is alleen China, de grootste rivaal van de Vernigde Staten, die het grootste profijt heeft van nauwere samenwerking in deze cruciale regio.



Lees verder op:
https://www.nrc.nl/nieuws/2020/11/16/handelsverdrag-china-en-buurlanden-a4020166

Reacties

      Schrijf een reactie


      Let op. Het e-mailadres is niet verplicht maar hou er rekening mee dat deze wel gepubliceerd.

      Register New Account
      Wachtwoord opnieuw instellen